Osmanlı’da Müderris Bir Sufi Muhammed Hadimi

Muhammed Hâdimî (1113-1176/1701-1762) 18. Yüzyıl Osmanlı toplumunun meşhur âlim ve mutasavvıf şahsiyetlerinden biridir. Onu önemli bir sima kılan pek çok özelliği olmakla birlikte fıkıh usulü alanındaki çalışmaları, kendi adıyla özdeşleşen ve pek çok âlimin yetişmesine vesile olan medresenin müderrisi olması, Nakşbendî-Müceddidî tarikatının şeyhi ve çeşitli alanlara dair birçok eseri yazan bir müellif olması gibi birkaçı hatırlatılabilir.

Muhammed Hâdimî’nin fıkıh âlimi olarak tanınması onun tasavvuf sahasındaki gayret ve fikirlerinin yeterince bilinmemesine neden olmuştur. Hem fıkıh alanında şöhreti olan bir müderris hem de Nakşbendî-Müceddidî geleneğine mensup bir tekke şeyhi olması bizce onun önemli ve üzerinde durulması gereken özelliklerinden biridir. Elinizdeki bu çalışmanın birinci bölümünde MuhammedHâdimî’nin hayatı ve eserleri, ikinci kısmı tasavvufî konulara ilişkin genel yaklaşımını ortaya koymakla sınırlandırılmıştır.